หัวข้อ
ตัวตนและการอยู่กับตัวเอง
เราคือใคร จะเป็นตัวของตัวเองอย่างไร และอยู่กับตัวเองอย่างสบายใจได้ไหม
87 ประโยค จากนักคิด 42 คน ใน 5 สำนัก
Existentialism 31 ประโยค
- “เราจะสอนพวกเธอเรื่องอภิมนุษย์ มนุษย์เป็นสิ่งที่ต้องก้าวข้ามให้พ้น แล้วพวกเธอทำอะไรไปแล้วบ้าง เพื่อก้าวข้ามมนุษย์” ฟรีดริช นีทเชอ
- “สิ่งที่ยิ่งใหญ่ในตัวมนุษย์ คือเขาเป็นสะพาน ไม่ใช่ปลายทาง” ฟรีดริช นีทเชอ
- “มโนธรรมของเธอพูดว่าอะไร มันพูดว่า จงเป็นให้ได้อย่างที่เธอเป็น” ฟรีดริช นีทเชอ
- “คนที่ไม่อยากเป็นแค่หนึ่งในฝูงชน แค่ต้องเลิกปล่อยตัวเองไปตามสบาย แล้วฟังมโนธรรมที่ร้องบอกว่า จงเป็นตัวของตัวเอง ทุกอย่างที่เธอทำ คิด และปรารถนาอยู่ตอนนี้ ยังไม่ใช่ตัวเธอเลย” ฟรีดริช นีทเชอ
- “ไม่มีใครสร้างสะพานให้เธอข้ามแม่น้ำแห่งชีวิตได้ นอกจากตัวเธอเอง” ฟรีดริช นีทเชอ
- “ใครที่ต่อสู้กับปีศาจ ต้องระวังอย่าให้ตัวเองกลายเป็นปีศาจไปด้วย และถ้าเธอจ้องมองเหวลึกนานพอ เหวลึกก็จะจ้องกลับมาที่เธอ” ฟรีดริช นีทเชอ
- “อันตรายที่ใหญ่ที่สุด คือการสูญเสียตัวเอง อาจผ่านไปเงียบ ๆ เหมือนไม่มีอะไรเกิดขึ้น ขณะที่การเสียอย่างอื่น ไม่ว่าแขน ขา เงินห้าดอลลาร์ หรือภรรยา ใครก็ต้องสังเกตเห็น” เซอเรน เคียร์เคอกอร์
- “ตัวตนที่คนสิ้นหวังอยากเป็น คือตัวตนที่เขาไม่ได้เป็น ส่วนการอยากเป็นตัวเองอย่างที่เป็นจริง ๆ นั่นแหละคือสิ่งตรงข้ามกับความสิ้นหวัง” เซอเรน เคียร์เคอกอร์
- “คนเราเป็นอย่างที่ตัวเองตั้งใจจะเป็น” ฌ็อง-ปอล ซาทร์
- “ไม่มีใครเกิดมาเป็นผู้หญิง แต่ค่อย ๆ กลายมาเป็นผู้หญิง” ซีมอน เดอ โบวัวร์
- “ฉันไม่อยากเป็นแค่ใบหญ้าอีกใบหนึ่ง” ซีมอน เดอ โบวัวร์
- “ไม่มีใครให้คำแนะนำหรือช่วยคุณได้ ไม่มีใครเลย มีเพียงสิ่งเดียวที่คุณควรทำ คือมองเข้าไปในตัวเอง” ไรเนอร์ มาเรีย ริลเคอ
- “ฉันค้นพบว่า ความทุกข์ทั้งหมดของมนุษย์มาจากเรื่องเดียว คือเราอยู่เงียบ ๆ ในห้องของตัวเองไม่เป็น” แบลซ ปาสกาล
- “ทุกคนเป็นคนอื่น และไม่มีใครเป็นตัวเอง” มาร์ทิน ไฮเดกเกอร์
- “มนุษย์เป็นอะไรที่มากกว่าที่เขารู้จักตัวเองเสมอ เขาไม่ได้เป็นอย่างที่เป็นครั้งเดียวแล้วจบ แต่เป็นกระบวนการที่ยังดำเนินไป” คาร์ล ยัสเพิร์ส
- “ก่อนตาย รับบีซูสยาพูดว่า ในโลกหน้า เขาจะไม่ถามฉันว่าทำไมไม่เป็นโมเสส แต่จะถามว่าทำไมไม่เป็นซูสยา” มาร์ติน บูเบอร์
- “ฉันคือตัวฉันกับสถานการณ์รอบตัวฉัน ถ้าฉันไม่กอบกู้มัน ฉันก็กอบกู้ตัวเองไม่ได้” โฆเซ ออร์เตกา อี กาเซต
- “คนที่ไม่เคยรู้สึกว่าตัวเองหลงทางจริง ๆ คือคนที่หลงทางไปแล้วอย่างไม่มีทางกลับ เพราะเขาจะไม่มีวันพบตัวเอง ไม่มีวันได้เผชิญหน้ากับความจริงของตัวเอง” โฆเซ ออร์เตกา อี กาเซต
- “บอกมาว่าคุณใส่ใจกับอะไร แล้วฉันจะบอกว่าคุณเป็นใคร” โฆเซ ออร์เตกา อี กาเซต
- “เธอต้องพร้อมจะเผาตัวเองในเปลวไฟของตัวเอง ถ้าไม่ยอมเป็นเถ้าถ่านเสียก่อน เธอจะเกิดใหม่ได้อย่างไร” ฟรีดริช นีทเชอ
- “อะไรคือเครื่องหมายว่าเราเป็นอิสระแล้ว คือการที่เราไม่ต้องละอายต่อตัวเองอีกต่อไป” ฟรีดริช นีทเชอ
- “ต่อให้เป็นคนที่มีดีครบทุกอย่าง ก็ยังไม่มีค่าอะไรเลยจนกว่าเขาจะเลือกเป็นตัวเอง ส่วนคนที่ดูไม่มีอะไรเลย ก็มีค่าทั้งหมดเมื่อเขาเลือกเป็นตัวเองแล้ว เพราะความยิ่งใหญ่ไม่ได้อยู่ที่การเป็นนั่นเป็นนี่ แต่อยู่ที่การเป็นตัวเอง และใครก็เป็นได้ ถ้าเขาเลือกจะเป็น” เซอเรน เคียร์เคอกอร์
- “มนุษย์ไม่ได้เป็นอะไรอื่น นอกจากสิ่งที่เขาตั้งใจจะเป็น เขามีอยู่เท่าที่เขาทำให้ตัวเองเป็นจริงขึ้นมาได้ เขาจึงเป็นแค่ผลรวมของสิ่งที่เขาทำ และชีวิตที่เขาใช้มาเท่านั้น” ฌ็อง-ปอล ซาทร์
- “นี่เองหรือคือนรก ไม่น่าเชื่อเลย ไม่เห็นต้องมีเครื่องทรมานอะไรทั้งนั้น นรกก็คือคนอื่นนั่นแหละ” ฌ็อง-ปอล ซาทร์
- “สิ่งสำคัญไม่ใช่ว่าคนอื่นทำให้เราเป็นอะไร แต่คือเราจะทำอะไรกับสิ่งที่พวกเขาทำให้เราเป็น” ฌ็อง-ปอล ซาทร์
- “ผู้ใหญ่คืออะไร ก็คือเด็กที่ถูกอายุสูบลมจนพองนั่นเอง” ซีมอน เดอ โบวัวร์
- “เหนือสิ่งอื่นใด จงหลีกเลี่ยงความหลอกลวงทุกชนิด โดยเฉพาะการหลอกตัวเอง” ฟยอดอร์ ดอสโตเยฟสกี
- “ถ้าชีวิตประจำวันดูจืดชืดขาดแคลน อย่าโทษมัน ให้โทษตัวเองว่ายังเป็นกวีไม่มากพอจะเรียกความงามของมันออกมา เพราะสำหรับคนสร้างสรรค์ ไม่มีอะไรขาดแคลน และไม่มีที่ไหนจืดชืดไร้ค่า” ไรเนอร์ มาเรีย ริลเคอ
- “มนุษย์เป็นแค่ต้นอ้อ สิ่งที่อ่อนแอที่สุดในธรรมชาติ แต่เป็นต้นอ้อที่คิดได้” แบลซ ปาสกาล
- “ความยิ่งใหญ่ของมนุษย์ วัดจากสิ่งที่เขาแสวงหา และจากแรงปรารถนาที่ทำให้เขายังเป็นผู้แสวงหาต่อไป” มาร์ทิน ไฮเดกเกอร์
- “ความเศร้าของฉันคือคนรักที่ซื่อสัตย์ที่สุดที่ฉันเคยมี จะแปลกอะไรถ้าฉันจะรักมันตอบ” เซอเรน เคียร์เคอกอร์
สโตอิก 16 ประโยค
- “มองเข้าไปข้างใน ข้างในมีน้ำพุแห่งความดี มันจะผุดขึ้นมาไม่หยุด ถ้าเธอหมั่นขุดไม่หยุด” มาร์คัส ออเรลิอัส
- “ฉันสงสัยมานานแล้ว ทำไมทุกคนรักตัวเองมากกว่าใคร แต่กลับให้ค่ากับสิ่งที่คนอื่นคิดเกี่ยวกับเรา มากกว่าสิ่งที่เราคิดเกี่ยวกับตัวเอง” มาร์คัส ออเรลิอัส
- “ผมทบทวนทั้งวันกับตัวเอง ย้อนดูทุกคำที่พูดและทุกอย่างที่ทำ ไม่ปิดบังและไม่ข้ามอะไรเลย แล้วจะกลัวข้อผิดพลาดของตัวเองไปทำไม ในเมื่อผมบอกตัวเองได้ว่า ครั้งนี้ยกโทษให้ แต่คราวหน้าอย่าทำอีก” เซเนกา
- “ความสันโดษรักษาเราตอนเบื่อผู้คน และผู้คนก็รักษาเราตอนเบื่อความสันโดษ” เซเนกา
- “ถ้าอยากเป็นคนที่ดีขึ้น ต้องยอมให้คนอื่นมองว่าเราเชยและไม่ประสีประสาในเรื่องนอกตัว” เอพิกเตตัส
- “อย่าปล่อยให้ความคิดว่า ฉันคงไม่มีใครเห็นค่า คงเป็นแค่คนธรรมดาที่ไม่มีตัวตน มาทำร้ายใจ คุณจะไม่มีตัวตนได้อย่างไร ในเมื่อคุณควรมีตัวตนแค่ในเรื่องที่อยู่ในมือคุณ และในเรื่องพวกนั้น คุณเป็นคนที่มีค่าที่สุดได้เสมอ” เอพิกเตตัส
- “คนเราชอบหาที่หลีกหนีไปพัก บ้านต่างจังหวัด ชายทะเล ภูเขา แต่เธอหลบเข้าไปในใจตัวเองได้ทุกเมื่อที่ต้องการ ไม่มีที่ไหนสงบและปลอดเรื่องวุ่นวายได้เท่าใจของตัวเองอีกแล้ว” มาร์คัส ออเรลิอัส
- “คนที่ไม่คอยส่องว่าคนอื่นพูดอะไร ทำอะไร คิดอะไร แต่ดูแค่ว่าตัวเองทำถูกต้องและบริสุทธิ์ใจหรือยัง จะรอดพ้นเรื่องปวดหัวไปได้อีกเยอะ” มาร์คัส ออเรลิอัส
- “เธอคิดอะไรเป็นประจำ ใจเธอก็จะเป็นแบบนั้น เพราะใจถูกย้อมด้วยความคิด” มาร์คัส ออเรลิอัส
- “สิ่งที่ต้องเปลี่ยนคือข้างในตัวคุณ ไม่ใช่บรรยากาศรอบตัว หนีไปไกลแค่ไหน นิสัยเสียของคุณก็ตามไปทุกที่” เซเนกา
- “อย่าคิดว่าตัวนิ่งแล้วใจจะสงบ บางครั้งความเงียบนั่นแหละคือความว้าวุ่น” เซเนกา
- “เราไม่มีวันสบายใจได้ ถ้าคิดว่าใครมองมาก็กำลังตีราคาเราอยู่ และชีวิตที่ต้องใส่หน้ากากตลอดเวลา ไม่มีทั้งความสุขและความปลอดภัย” เซเนกา
- “คนที่ยังไม่ได้เรียนรู้ จะโทษคนอื่นเวลาชีวิตตัวเองย่ำแย่ คนที่เริ่มเรียนรู้ จะโทษตัวเอง ส่วนคนที่เรียนรู้มาจนสุดทาง จะไม่โทษใครเลย ทั้งคนอื่นและตัวเอง” เอพิกเตตัส
- “โยนก้อนหินขึ้นฟ้าไปแค่ไหน มันก็ตกกลับลงพื้นตามธรรมชาติ คนที่พื้นฐานจิตใจดีก็เหมือนกัน ยิ่งถูกผลักไสออกไป ก็ยิ่งหันกลับมาหาสิ่งที่ใจเขาโน้มเอียงไป” มูโซเนียส รูฟัส
- “ผมว่าคุณน่าสงสาร เพราะคุณไม่เคยลำบากเลย คุณใช้ชีวิตมาโดยไม่เคยเจอคู่ต่อสู้ ไม่มีใครรู้ว่าคุณแข็งแกร่งแค่ไหน แม้แต่ตัวคุณเอง” เซเนกา
- “บอกตัวเองก่อนว่าอยากเป็นคนแบบไหน แล้วทำทุกอย่างให้สอดคล้องกับคำตอบนั้น” เอพิกเตตัส
ปรัชญาตะวันออก 16 ประโยค
- “ต่อให้ชนะคนนับล้านในสนามรบ ก็ยังไม่ใช่ผู้ชนะสูงสุด ผู้ชนะสูงสุดคือผู้ที่ชนะตนเองได้” พระพุทธเจ้า
- “ตนแลเป็นที่พึ่งแห่งตน คนอื่นใครเล่าจะเป็นที่พึ่งได้ เมื่อฝึกตนดีแล้ว ย่อมได้ที่พึ่งที่หาได้ยาก” พระพุทธเจ้า
- “รู้จักคนอื่นคือฉลาด รู้จักตัวเองคือรู้แจ้ง ชนะคนอื่นคือมีกำลัง ชนะตัวเองคือเข้มแข็งแท้ รู้จักพอคือร่ำรวย” เล่าจื๊อ
- “ครั้งหนึ่ง ฉันจวงจื๊อฝันว่าตัวเองเป็นผีเสื้อ พอสะดุ้งตื่นก็พบว่ายังนอนอยู่ตรงนั้น เป็นตัวฉันเหมือนเดิม ตอนนี้ฉันเลยไม่รู้แล้วว่า เมื่อครู่เป็นคนที่ฝันว่าเป็นผีเสื้อ หรือตอนนี้เป็นผีเสื้อที่กำลังฝันว่าเป็นคน” จวงจื๊อ
- “จงเป็นนายของตัวเองในทุกสถานการณ์ แล้วไม่ว่ายืนอยู่ตรงไหน ที่นั่นก็คือที่อันแท้จริง” หลินจี้
- “ศึกษาพุทธมรรค คือศึกษาตัวเอง ศึกษาตัวเอง คือลืมตัวตน ลืมตัวตน คือให้สรรพสิ่งปลุกเราให้ตื่นรู้” โดเง็น
- “สรรพสัตว์เป็นพุทธะมาแต่เดิม เหมือนน้ำกับน้ำแข็ง ไม่มีน้ำแข็งใดแยกจากน้ำ และไม่มีพุทธะใดอยู่นอกสรรพสัตว์” ฮะกุอิน
- “ชีวิตเป็นหนึ่งเดียว เราไม่จำเป็นต้องหั่นมันเป็นชิ้น ๆ แล้วเรียกชิ้นนั้นชิ้นนี้ว่าตัวตน สิ่งที่เราเรียกว่าตัวตน ประกอบขึ้นจากสิ่งที่ไม่ใช่ตัวตนทั้งสิ้น” ติช นัท ฮันห์
- “พยายามนิยามตัวเอง ก็เหมือนฟันที่พยายามกัดตัวมันเอง” อลัน วัตส์
- “เขาไม่อวดตัว จึงเปล่งประกาย ไม่ยืนกรานว่าตนถูก จึงโดดเด่น ไม่คุยโวผลงาน ผลงานจึงเป็นที่ยอมรับ ไม่หลงตัวเอง จึงได้ยืนอยู่แถวหน้า” เล่าจื๊อ
- “การโต้เถียงแฝงความอยากเอาชนะไว้ ทำให้อัตตาพองโต และผูกเราไว้กับความเชื่อว่ามีตัวตน” เว่ยหล่าง
- “เมื่อเราไม่คาดหวังสิ่งใด เราก็เป็นตัวของตัวเองได้ วิถีของเราคือการใช้ชีวิตให้เต็มที่ในทุกขณะ” ชุนริว ซูซูกิ
- “พวกเรามีโรค “ตัวกู-ของกู” กันอยู่ทุกคน” พุทธทาสภิกขุ
- “ความเพียรเป็นกิจที่ท่านทั้งหลายต้องทำเอง ตถาคตเป็นเพียงผู้ชี้ทาง” พระพุทธเจ้า
- “ความเจ็บปวดของเรามีสองเหตุ คือดาบของศัตรูกับร่างกายของเรา เขาจับดาบ เราก็ยึดร่างกายนี้ไว้ แล้วเราจะโกรธฝ่ายไหนดี” ศานติเทวะ
- “ความเงียบสงัด เสียงจักจั่นซึมลึกเข้าไปในโขดหิน” มัตสึโอะ บะโช
สายโสกราตีส 14 ประโยค
- “ชีวิตที่ไม่เคยถูกตั้งคำถาม ไม่คุ้มค่าที่จะมีชีวิตอยู่” โสกราตีส
- “ผมยอมให้ทั้งโลกเห็นต่างและต่อต้านผม ดีกว่าให้ตัวผมเองขัดแย้งกับตัวเอง และพูดกลับไปกลับมา” โสกราตีส
- “การไม่รู้จักตัวเอง แล้วยังนึกเอาเองว่ารู้ในสิ่งที่ไม่รู้ ต่อให้ยังไม่ถึงขั้นบ้า ก็ใกล้เคียงความบ้ามากแล้ว” โสกราตีส
- “คุณคิดว่าคนที่รู้แค่ชื่อตัวเอง นอกนั้นไม่รู้อะไรเลย จะนับว่ารู้จักตัวเองแล้วได้ไหม” โสกราตีส
- “ทุกครั้งที่ผมมองเข้าไปลึก ๆ ในสิ่งที่เรียกว่าตัวผม ผมก็เจอแต่ความรู้สึกอย่างใดอย่างหนึ่งเสมอ ร้อนหรือหนาว สว่างหรือมืด รักหรือเกลียด เจ็บหรือสุข ผมไม่เคยจับตัวเองได้สักครั้ง โดยไม่มีความรู้สึกอะไรติดมาด้วย” เดวิด ฮิวม์
- “ครูบางคนเข้าใจผิดที่คิดว่าตัวเองยัดความรู้ใส่หัวคนได้ เหมือนใส่การมองเห็นให้ตาที่บอด ความจริงคือพลังที่จะเรียนรู้มีอยู่ในตัวเราอยู่แล้ว” เพลโต
- “ความจริงที่ว่า ฉันคิด ฉันจึงมีอยู่ นั้นมั่นคงและชัดเจนเสียจน ต่อให้พวกนักสงสัยยกเหตุผลที่พิสดารแค่ไหนมาแย้ง ก็สั่นคลอนมันไม่ได้” เรอเน เดการ์ต
- “เป็นนักปรัชญาได้ แต่ถึงจะคิดลึกแค่ไหน ก็อย่าลืมเป็นคนธรรมดา” เดวิด ฮิวม์
- “ไม่มีอะไรยากเท่ากับการไม่หลอกตัวเอง” ลุดวิก วิตเกนสไตน์
- “หลักข้อแรกคือ อย่าหลอกตัวเอง และคนที่หลอกง่ายที่สุดก็คือตัวคุณเองนั่นแหละ” ริชาร์ด ไฟน์แมน
- “คุณไม่มีหน้าที่ต้องเป็นอย่างที่คนอื่นคิดว่าคุณควรจะทำได้” ริชาร์ด ไฟน์แมน
- “ความคิดกับคำพูดก็คือสิ่งเดียวกัน ต่างกันแค่ความคิดคือบทสนทนาเงียบ ๆ ที่ใจคุยกับตัวเอง ไม่ใช่หรือ” เพลโต
- “ผมรู้อะไรบ้าง คือคำถามที่ผมใช้เป็นคติประจำตัว คู่กับรูปตาชั่ง” มีแชล เดอ มงแตญ
- “ผมคิดมาตลอดว่า การกระทำของคนเรา คือสิ่งที่บอกได้ดีที่สุดว่าเขาคิดอะไรอยู่” จอห์น ล็อก
Absurdism 10 ประโยค
- “พวกเจ้าเล่ห์มักเข้าสังคมเก่งเสมอ น่าเสียดายจริง ๆ และสัญญาณสำคัญว่าใครมีจิตใจสูงส่ง คือเขาไม่ค่อยสนุกกับการอยู่ท่ามกลางผู้คน” อาร์ทัวร์ โชเพนเฮาเออร์
- “คนเราจะเป็นตัวเองได้ก็ตอนอยู่คนเดียว ถ้าไม่รักความสันโดษ ก็ไม่ได้รักเสรีภาพ เพราะเราจะเป็นอิสระจริง ๆ ก็ตอนอยู่คนเดียวเท่านั้น” อาร์ทัวร์ โชเพนเฮาเออร์
- “เราเป็นอย่างที่เราแกล้งทำเป็น ฉะนั้นต้องระวังให้ดีว่าจะแกล้งเป็นอะไร” เคิร์ต วอนเนกัต
- “มองตัวเองว่ามีพลังมากกว่าที่ใครเขาตีราคาให้ แล้วคุณจะมีพลังมากขึ้น มองตัวเองว่าเป็นได้มากกว่านั้น แล้วคุณจะเป็นได้มากกว่านั้น” มักซ์ ชเตียร์เนอร์
- “มนุษย์เป็นสัตว์ชนิดเดียวที่ไม่ยอมเป็นอย่างที่ตัวเองเป็น” อาลแบร์ กามู
- “ผมอาจไม่แน่ใจว่าอะไรที่ผมสนใจจริง ๆ แต่ผมมั่นใจเต็มร้อยว่าอะไรที่ผมไม่สนใจ” อาลแบร์ กามู
- “ไม่มีใครรู้หรอกว่า บางคนต้องใช้พลังมหาศาล แค่เพื่อจะเป็นคนปกติ” อาลแบร์ กามู
- “เป็นมนุษย์นี่น่าอายจังเลย” เคิร์ต วอนเนกัต
- “ทั้งวันคุณทำอะไรบ้าง ก็นั่งทนตัวเองอยู่ไง” เอมิล ซีโอรัน
- “เช้าวันหนึ่ง เกรกอร์ ซัมซา ตื่นขึ้นจากฝันร้ายอันกระสับกระส่าย แล้วพบว่าตัวเองนอนอยู่บนเตียงในร่างของแมลงน่าขยะแขยงตัวหนึ่ง” ฟรันซ์ คาฟคา
ตู้แห่งการเลือก อยากได้ประโยคของตัวเองบ้างไหม ไปหมุนตู้นี้เลย